ห้องเรียนชุมชนรับมืออุทกภัยและสวนฝน | เกษตรศาสตร์เพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน

ห้องเรียนชุมชนรับมืออุทกภัยและการจัดการน้ำฝนเมืองเชิงธรรมชาติ

คณะวิศวกรรมศาสตร์ กำแพงแสน , วิทยาเขตกำแพงแสน

รายละเอียด

โครงการพัฒนาหลักสูตรภาคสนามร่วมกับเทศบาลและโรงเรียนรอบมหาวิทยาลัย เพื่อลดความเปราะบางต่ออุทกภัยในชุมชนเมือง โดยผสานความรู้วิศวกรรมกับแนวทางธรรมชาติ เช่น สวนฝน ร่องรับน้ำ และพื้นทางเท้าซึมน้ำ หลักสูตรแบ่งเป็น 5 โมดูล ตั้งแต่การอ่านแผนที่เสี่ยง การประเมินจุดแอ่งน้ำ การออกแบบสวนฝนขนาดย่อม ไปจนถึงการติดตั้งเครื่องวัดฝนราคาย่อมเยา เชื่อมข้อมูลขึ้นแดชบอร์ดให้ชุมชนใช้ตัดสินใจจัดกิจกรรมและเตรียมพร้อมได้ทันเวลา

ลงมือทำจริงในโรงเรียน 8 แห่งและชุมชน 4 จุดสำคัญ โดยนิสิตทำหน้าที่เป็นโค้ชร่วมกับวิศวกรอาสา เกิดพื้นที่ตัวอย่างสวนฝนและร่องรับน้ำรวม 1,200 ตารางเมตร ซึ่งช่วยชะลอน้ำฝนและลดน้ำท่วมขังระยะสั้นอย่างเห็นผล พร้อมคู่มือการบำรุงรักษาและต้นทุนต่อหน่วยสำหรับการขยายผล ทีมสื่อสารทำชุดเนื้อหาเชิงภาพอธิบายการทำงานและวิธีดูแลที่ประชาชนเข้าใจง่าย ลดต้นทุนความรู้และแรงงานดูแลรักษา

หลังจบหลักสูตร ชุมชนจัดตั้งทีมเฝ้าระวังฝนและน้ำท่วมขัง พร้อมปฏิทินล้างร่องระบายน้ำก่อนฤดูกาลพายุ ผลการติดตามฤดูกาลถัดมาพบว่าระยะเวลาน้ำท่วมขังเฉลี่ยลดลง 37% และการร้องเรียนจุดน้ำท่วมซ้ำซากลดลงอย่างมีนัยสำคัญ โครงการสอดคล้องกับ SDG 11 และเสริมแกร่งมิติการเรียนรู้และการมีส่วนร่วม (สอดรับกติกา 2024 ที่เน้นบริการวิชาการ/ตัวชี้วัด 34, 96)